İsveç'teki Karolinska Enstitüsü Yaşlanma Araştırma Merkezi tarafından yürütülen yeni bir araştırma, sağlıklı beslenmenin ileri yaşlarda kronik hastalıkların gelişimini önemli ölçüde yavaşlatabileceğini ortaya koydu. Araştırmada 2 bin 400'den fazla yaşlı birey 15 yıl boyunca takip edilirken, düzenli olarak sağlıklı beslenen kişilerin kronik hastalıkları çok daha yavaş geliştirdiği belirlendi.
Araştırmacılar, aynı yaş grubundaki iki kişinin yıllar içinde neden çok farklı sağlık tablolarıyla karşılaşabildiğini anlamaya çalıştı. Çalışmanın sonuçlarına göre, sebze, meyve, tam tahıl, baklagiller, kuruyemiş ve sağlıklı yağlardan zengin beslenen bireyler; işlenmiş et, rafine tahıllar ve şekerli içecekleri ağırlıklı tüketenlere kıyasla daha sağlıklı yaşlandı.
Kalp ve beyin sağlığında dikkat çeken fark
Araştırmada dört farklı beslenme modeli incelendi. Beyin sağlığını korumayı hedefleyen MIND diyeti, Akdeniz diyeti ve Alternatif Sağlıklı Beslenme Endeksi'ne uygun beslenen bireylerde kronik hastalıkların birikim hızının daha düşük olduğu görüldü. Buna karşılık, iltihaplanmayı artıran işlenmiş gıdaların yoğun olduğu beslenme düzeni, hastalıkların daha hızlı ortaya çıkmasıyla ilişkilendirildi.
En belirgin faydalar ise kalp-damar ve ruh sağlığı alanında görüldü. Sağlıklı beslenen kişilerde kalp yetmezliği, felç, depresyon ve demans gibi hastalıkların gelişme riskinin daha düşük olduğu tespit edildi. Buna karşın, artrit ve osteoporoz gibi kas-iskelet sistemi hastalıklarıyla beslenme arasında belirgin bir ilişki saptanmadı.
"Değişim için hiçbir zaman geç değil"
Araştırmanın dikkat çeken sonuçlarından biri de sağlıklı beslenmenin etkisinin özellikle kadınlarda ve 78 yaş üzerindeki bireylerde daha belirgin olması oldu. Bilim insanları, bunun yaşamın ileri dönemlerinde bile beslenme alışkanlıklarını değiştirmenin önemli faydalar sağlayabileceğini gösterdiğini vurguladı.
Uzmanlara göre bunun temel nedenlerinden biri, yaşlanmayla birlikte görülen ve "inflammaging" olarak adlandırılan düşük seviyeli kronik iltihaplanma. Sebze, meyve, tam tahıl ve sağlıklı yağlardan oluşan beslenme düzeni bu iltihaplanmayı azaltırken; şekerli içecekler ve aşırı işlenmiş gıdalar tam tersi etki oluşturuyor.
60'tan fazla hastalık takip edildi
15 yıl süren araştırma kapsamında katılımcıların beslenme alışkanlıkları düzenli aralıklarla değerlendirildi ve 60'tan fazla kronik sağlık durumu takip edildi. Araştırmacılar, farklı analiz yöntemleri kullanarak sonuçların güvenilirliğini de doğruladı.
Bilim insanları, sağlıklı yaşlanmanın yalnızca beslenmeye bağlı olmadığını; fiziksel aktivite, sosyal ilişkiler ve sağlık hizmetlerine erişimin de büyük önem taşıdığını belirtiyor. Ancak beslenme kalitesini artırmanın, yaşlı bireylerin daha uzun süre bağımsız ve sağlıklı bir yaşam sürmesine katkı sağlayabilecek en ulaşılabilir adımlardan biri olduğu ifade ediliyor.
Uzmanlar, ileri yaşlarda sağlığı korumak isteyenlere bol sebze ve meyve tüketmelerini, baklagillere, tam tahıllara, kuruyemişlere ve balığa sofralarında daha fazla yer vermelerini önerirken; kırmızı ve işlenmiş et, şekerli içecekler ile doymuş yağ tüketiminin sınırlandırılması gerektiğinin altını çiziyor.
Yorumlar
Kalan Karakter: