Allah Kur’an-ı Kerim Ankebût Sûresi 45. ayette "Sana vahyedilen Kitabı oku ve namazı kıl. Muhakkak ki namaz hayasızlıktan ve kötülükten alıkoyar. Allah’ı anmak elbette en büyük ibadettir. Allah yaptıklarınızı bilir"diye buyurmaktadır.
Bu ayet sadece bir emir değil, aynı zamanda bir ölçüdür. Önce “Kitabı oku” deniliyor. Yani anlamadan, düşünmeden, hayata taşımadan yapılan bir okumanın yeterli olmadığı ima ediliyor. Okumak; bilgilenmek kadar bilinçlenmektir.
Ardından “namazı kıl” buyuruluyor. Fakat namaz tarif edilirken çok çarpıcı bir kriter konuyor." Namaz hayasızlıktan ve kötülükten alıkoyar.”
Demek ki namaz sadece bir ritüel değildir. Namaz; ahlâkı inşa eden, insanı dizginleyen, iç denetimi güçlendiren bir bilinçtir. Eğer bir insan namaz kıldığı hâlde adaletsiz davranabiliyor, kul hakkını gözetmiyor, diliyle kırıyor, eliyle incitiyorsa burada şu soruyu sormak gerekir: Namaz kılınıyor mu, yoksa sadece namaz hareketleri mi yapılıyor?
Çünkü ayet açık bir kriter koyuyor: Namaz kötülükten alıkoymuyorsa, bir yerde eksiklik var demektir.
Ve ardından gelen cümle bütün meseleyi özetliyor."Allah’ı anmak elbette en büyük ibadettir.” Allah’ı anmak sadece tesbih çekmek değildir. Allah’ı anmak; görevdeyken adil olmak, ticarette dürüst olmak, hakkı gözetmek, vicdanı kaybetmemektir.
Ayetin son cümlesi ise gösteriş kapılarını kapatır. "Allah yaptıklarınızı bilir.” İnsanları kandırabilirsiniz. Fakat Allah’ı asla kandıramazsınız. Çünkü O, her şeyi bilen ve görendir.
Nitekim Hz. Ömer " Bir kimsenin kıldığı namaz, tuttuğu oruç sizi aldatmasın. Kişi konuştuğunda doğru söylüyor mu? Kendisine bir şey emanet edildiğinde emanete riayet ediyor mu? Dünya ile meşgul olurken helâl-haram hassasiyetini gözetiyor mu? İşte bunlara bakınız.” diye ikaz ederek, ibadetin ahlaki boyutuna dikkat çekmiştir.
Yine Kur’anı Kerim'in Mâûn Sûresi'nin 4-5,6,7.ayetlerinde "Vay haline o namaz kılanların ki, (5) Onlar namazlarının özünden uzaktırlar. (6)Onlar halka gösteriş yaparlar.(7)Hayra da engel olurlar."diye buyrulmaktadır.
Burada kınanan namazın kendisi değil; namazı ruhsuzlaştıran, onu hayattan koparan gafletten bahsedilmektedir.
Filhakika; Gerçek mânâda ve lâyıkıyla kılınan namaz, tutulan oruç; insanı kötülükten alıkoyar. Eğer alıkoymuyorsa, ibadet şekle indirgenmiş demektir.
Son söz: Ölçü bellidir. Secdeye değil, secdenin hayatımıza yansımasına bakalım. Söze değil, sözü doğrulayan ahlâka bakalım.
Selam ve dua ile...
Yorumlar
Kalan Karakter: